Stichting Afvaloven Nee

Staatssecretaris Atsma heeft in de Tweede Kamer bevestigd dat er een groot overschot aan afvalverbrandingscapaciteit is. Atsma: “Ik steek niet onder banken of stoelen dat er een overcapaciteit is. De overcapaciteit is 700.000 ton tot 1 miljoen ton afval.

SP-Tweede Kamerlid Paulus Jansen benadrukte vandaag 17 januari, tijdens het vragenuurtje, de onzin nog maar eens van de afvaloven van Omrin. “Overcapaciteit van verbrandingsovens betekent dat de prijzen zakken en dat veel betere alternatieven worden weggedrukt. Het is dan ook dom dat er in Harlingen vorig jaar nog een nieuwe oven door afvalverwerker Omrin geopend is.” Jansen vroeg de staatssecretaris verbrandingsovens te sluiten vanwege de overcapaciteit.

Atsma: “Verbrandingsinstallaties zijn niet van het Rijk. Zij zijn soms van publieke organisaties en soms van private bedrijven. Het is aan de sector zelf om te bekijken waar men een deel van de capaciteit zal verminderen.”

Het is een hard gelag dat de overcapaciteit aan afvalverbrandingscapaciteit nu zo onomwonden wordt beaamd. Friese gemeenten, die eigenaar zijn van de afvaloven, werden ten tijde van hun besluit over de komst van de afvaloven door Omrin en de Staatssecretaris voorgehouden dat er een structurele ondercapaciteit was, en dat de afvaloven dus hard nodig was.
PriceWaterHouseCoopers waarschuwde echter in 2007  in een haalbaarheidsstudie al voor het risico van een overcapaciteit aan verbrandinsovens. Dit belangrijke signaal is nooit serieus genomen, ondanks dat tegenstanders dit keer op keer naar voren brachten.

In het filmpje hieronder is het protest te zien tegen de komst van de afvaloven en het citaat uit het PriceWaterHouseCoopers rapport waarin staat allang bekend was dat er een overcapaciteit aan verbrandingsovens aan zat te komen:

Afvalovennee heeft in augustus vorig jaar een verzoekschrift ingediend bij het Europees Parlement om onderzoek in te stellen naar aanleiding van de alom dubieuze gang van zaken rondom de afvaloven in Harlingen. Begin deze week werd door de Commissie Verzoekschriften een bevestiging gestuurd dat het verzoek ontvankelijk is bevonden. Dat wil zeggen dat er nu een onderzoek ingesteld wordt door de Europese Commissie naar de problemen die de bevolking van Harlingen, Midlum en Wijnaldum ondervonden heeft en nog steeds ondervindt. Afvalovennee wacht vooralsnog eerst verdere stappen rondom het onderzoek af maar laat weten verheugd te zijn dat het discutabele handelen van Omrin nu ook tot de Europese Commissie is doorgedrongen.

Omrin heeft in een reactie op de aanvraag rondom de natuurbeschermingswet toegegeven dat het de bedoeling is om brandbaar afval via de Waddenzee naar de afvaloven aan te voeren. Stichting afvaloven Nee had de bezorgdheid uitgesproken dat in kleine lettertjes en voetnoten in de aanvraag een dergelijk verzoek stond. Eerder had Omrin bij herhaling aangegeven geen buitenlands afval te willen verbranden in de afvaloven. “Nu niet en in de toekomst niet.” Maar nu via slinkse wijze een verzoek tot vervoer van afval over de Waddenzee is aangevraagd wordt het risico een stuk groter dat Omrin de Waddenzee daadwerkelijk gaat gebruiken voor de aanvoer van afval. Terpstra van Omrin: “Brandbaar afval kunnen we door middel van de vergunning vanuit Oude Haske per schip vervoeren over de Waddenzee.” Maar omdat in de aanvraag niet wordt gerept over binnenlands- of buitenlands afval wordt het voor Omrin een stuk makkelijker om toch vanuit het buitenland het afval aan te gaan voeren. Gebleken is immers dat beloftes van Omrin geen stand houden houden als zij niet juridisch en wettelijk zijn ingekaderd. Ook kan altijd “gezien de veranderde omstandigheden” afgeweken wordt van eerder gedane uitspraken waardoor de kans groot is, gezien het tekort van afval, dat op den duur toch buitenlands afval in de afvaloven in Harlingen terecht komt.

Omrin lijkt van plan ook buitenlands afval over de Waddenzee naar haar afvaloven te gaan brengen. Dat blijkt uit de aanvraag voor de natuurbeschermingsvergunning die Omrin deed bij de provincie Fryslan. De belofte van Omrin dat de oven alleen voor Fries afval zou zijn lijkt daarmee nu helemaal verbroken te worden. Als Omrin toestemming krijgt om afval over de Waddenzee te vervoeren, kan verontreinigd afval uit bijvoorbeeld Napels straks ook in Harlingen verbrand worden.

Stichting afvaloven Nee is bezorgd dat er straks allerlei rotzooi uit het buitenland in Omrin’s afvaloven zal belanden. Die vrees is niet ongegrond, zo blijkt uit een grondige bestudering van een vergunningsaanvraag door Omrin. Op bladzijde 18 van de vergunningsaanvraag inzake Natuurbeschermingswet staat namelijk:

“……. De aan- en afvoer per schip vindt binnen het tijdsverloop van 24 uur/dag plaats over binnenwater ⁴.”

  ⁴ “De zee begint bij de laagwaterlijn langs de kust. Deze laagwaterlijn (de lijn van 0 m NAP) vormt de grens tussen de zee en de binnenwateren (Bron: Wet grensen Nederlandse territorial zee (http//wetten.overheid.nl)) De laagwaterlijn vormt, ……, ook de grens tussen de territoriale zee en de binnenwateren. De binnenwateren omvatten onder andere de Nederlandse rivieren, de Waddenzee en het IJsselmeer (Bron; Noordzeeloket (http//www.noordzeeloket.nl/overzicht/grenzen zones/Territoriale/)”

Transport van afval naar Harlingen over de Waddenzee druist lijnrecht in tegen alle, door de Friese afvalverwerker eerder gedane beloftes aan de provincie Fryslan. Voorzitter van de stichting, Sikke Jellema: “Op grond van een van de beloftes die schriftelijk gedaan is, verklaarde de provincie de bezwaren over het vervoer van afval voor de afvaloven over de Waddenzee ongegrond. Als Omrin nu deze belofte gaat verbreken is ons bezwaar tegen vervoer van afval over de Waddenzee meteen weer hoogst actueel.”

Op woensdagavond vanaf 19.30 uur is er een sterke rookontwikkeling geweest bij de afvaloven. Ook waren er klachten over stank. Dit meldde de controleurs van de provincie. De lucht van de afvaloven was scherp en had een chemische geur. En ook al keerde de wind iets van de stad af, er kwamen ook klachten uit het het Noordijs en Oosterpark.
Omdat er weinig wind stond is de kans groot dat, gezien de sterke rookontwikkeling, de stank zich verspreidde over een groter gebied.

foto: Hans Gillissen

Nu het einde van het jaar in zicht is heeft de provincie eindelijk vastgesteld dat de storingsuren van de afvaloven zijn overschreden. Eerder was dat al door de interne klachtencommisie vastgesteld en de stichting daardoor in het gelijk stelde. De provincie grijpt echter niet in en laat de afvaloven doordraaien. Vanaf januari 2012 mag Omrin met een nieuwe lei beginnen om te proberen binnen de storingsuren te blijven. Dan begint het spel opnieuw. AfvalovenNee had dit allang zien aankomen. Sikke Jellema van de stichting: “Wat we al dachten komt helemaal uit. De provincie houdt Omrin aan alle kanten de hand boven het hoofd. Maar wat wil je als je als provincie 6 miljoen euro subsidiegeld hebt geronseld, actief hebt meegeholpen bij het opstellen van de milieuaanvraag en er alle belang bij hebt dat die fabriek blijft draaien. Dan grijp je niet in als dat eigenlijk wel moet. En waar kunnen wij heen als burgers? We worden simpelweg in de kou gezet. Wat een aanfluiting.”
De provincie heeft Omrin wel een preventieve last van dwangsom van 100.000 euro opgelegd voor het geval dat men weer boven de 60 uur uitkomt.

In de Leeuwarder Courant heeft Omrin gereageerd op de opschudding die is ontstaan over de promotiefilm van Omrin. Daarin is te zien hoe kunststof meubelen en een kliko in de afvaloven verdwijnen. Sape Jan Terpstra zegt hierover: “Als de stoel hergebruikt kon worden was die naar de kringloopwinkel gegaan. De kliko was vermoedelijk kapot. Metalen komen in het bodemas terecht dat afgevoerd en elders hergebruikt wordt. ”

Deze reactie bevestigt het dubbele en onbetrouwbare gezicht van Omrin. Op de website van het bedrijf is namelijk te lezen:
“Sinds jaar en dag werken wij volgens de zogenaamde voorkeursvolgorde voor de verwerking van afval. Bovenaan de ladder staat preventie: voorkomen dat er afval ontstaat. Onderaan staat de meest ongewenste en vervuilende oplossing: afval storten. Hoe hoger afval op de ladder eindigt, hoe beter het is voor het milieu. Omrin probeert altijd de hoogst mogelijke methode op de ladder te kiezen.”

Uit de beelden van Omrin blijkt dat deze missie dus een wassen neus is. Het grof huishoudelijk afval wat niet naar de kringloopwinkel kan, verdwijnt in de afvaloven. Dat is de harde werkelijkheid. Sape Jan Terpstra, woordvoerder van Omrin, noemt in de Leeuwarder Courant als excuus dat het verbranden van kunststof tuinmeubelen en kliko’s volgens de milieuvergunning mag. Maar het gaat hier natuurlijk niet om een milieuvergunning. Het gaat er hier om hoe een afvalverwerker omgaat met recyclebaar afval. Een afvalverwerker die nog steeds meent het beste voor te hebben met het milieu.

klik hieronder voor het item uit de Leeuwarder Courant.

Reactie Omrin op promofilm

Joop Atsma, Staatssecretaris Infrastructuur en Milieu, heeft op Twitter de werkwijze van Omrin gepromoot. Hij meldt dat elk uur een informatieve bijdrage over de werkwijze van Omrin en de REC (Reststoffen Energie Centrale), een misleidende naam voor de omstreden en overbodige afvaloven, bij de commerciële en subjectieve tv-zender GPTV te zien is. Hiermee wordt duidelijk dat Atsma niet weet wat Omrin doet. In de promotiefilm over o.a. de afvaloven wordt namelijk duidelijk in beeld gebracht dat plastic tuinmeubelen een klikko, aluminiumachtige spullen gewoon verbrand worden. Dit is een Staatssecretaris van milieu onwaardig.

In de promotiefilm die Omrin heeft laten maken over afval, blijkt dat er wel degelijk bruikbaar afval in de afvaloven verdwijnt. Van kunststof tuinmeubelen tot zelfs klikko’s aan toe worden de bunker van de oven ingekieperd. Er waren al eerdere vermoedens dat Omrin ongescheiden afval gewoon naar de afvaloven bracht. Nu is “prachtig” in beeld gebracht dat dit ook daadwerkelijk zo is.

De voice-over van het filmpje vertelt dat het RDF, het niet herbruikbare brandbare afval, omgezet wordt in energie. “Hier bij de REC in Harlingen komen de afvalstoffen, die niet te herbruiken zijn, maar wel verbrand kunnen worden in grote vrachtauto’s aan.”
Kijk echter in het filmpje hieronder bij tellerstand “53″ in het filmpje wat er daadwerkelijk in de oven verdwijnt.
Onder andere zijn plastic stoelen, een voetbal en aluminiumachtige spullen te zien.
Bij tellerstand “1.00″ is vervolgens duidelijk een klikko in beeld.

Stichting AfvalovenNee is geschokt door deze onthulling. In een eerste reactie laat men weten al vaker geschrokken te zijn dat het omstreden afvalbedrijf bijzonder selectief met de waarheid omgaat. Maar dat zo onomwonden bewezen wordt dat herbruikbaar materiaal in de afvaloven verdwijnt is weer een overschrijding van de leugens die het bedrijf al op haar conto heeft staan.

Frans Veenstra van Meteo Noord West Friesland heeft met verbazing gemerkt dat zijn weersgegevens zijn gebruikt door de provincie bij de beoordeling of stankklachten gegrond waren. Hij is hierachter gekomen nadat stichting afvaloven Nee publiceerde dat de provincie klachten wegwimpelde omdat de windrichting anders was dan het KNMI meldde. De provincie meldde namelijk dat volgens het weerstation in Dongjum de wind anders waaide. Er kon dus geen stankoverlast zijn, aldus de controleurs. Veenstra meldt dat dit niet klopt. Hij heeft hierover inmiddels een brief naar de provincie gestuurd en wil dat de provincie dit rechtzet.

Veenstra meldt in de brief dat de provincie een aantal klachten op basis van verkeerde informatie waarschijnlijk onterecht ongegrond hebben verklaard.  Veenstra: “Zij baseerden zich wat de windrichting betreft op mijn meetstation. Zij meenden bijvoorbeeld op 24 augustus dat op basis van mijn gegevens de wind uit het oosten zou zijn gekomen. Op basis daarvan is de klacht ongegrond verklaard. Maar volgens mijn echte gegevens kwam de wind uit west-noord-west. De provincie heeft dus informatie gebruikt die nergens op is gebaseerd en hiervoor mijn meetstation gebruikt. Mijn goede naam is aangetast. Ik wil dat de provincie dit zo snel mogelijk via een officiële verklaring rechtzet.”

Klik hieronder voor zijn brief

brief Meteo Noord West aan Provincie